Podobieństwa

Depressed and lost Shinji Ikari

Nick ikari nigdy nie był inspirowany anime Neon Genesis Evangelion.

Zostałem ikarim w 1999r., chciałem czegoś „krótkiego, oryginalnego i fajnego”. Jedna z gier na Amstradzie CPC6128 (komputer 8-bitowy z 1986r., zatem starszy ode mnie) nazywała się „Ikari Warriors”. To wystarczyło. Nie musiała być to interesująca gra, by ukraść słowo z tytułu, bez grzebania w kontekście, brzmiało mi idealnie. A więc ikari.

Rok później odkryłem Neon Genesis Evangelion (głównie dlatego, że ktoś spytał, czy to stąd), gdzie główny bohater i jego nie mniej istotny fabularnie ojciec noszą nazwisko Ikari właśnie. Shinji Ikari nasuwał się jako ten, za którym rzekomo miałem „siebie nazwać”. 14-latek z problemami1

Shinji Ikari miałby dziś 12 lat. Ale jego postać miała 14 lat już 18 lat temu. Jaki byłby Shinji 32-letni, którego dziś byśmy oglądali? Ja mam lat 26, a główne cechy Shinjiego zauważam u siebie (i przyznaję się do nich) cały czas, wciąż  i niezmiennie. Depresja. Potrzeba akceptacji. Odczuwana presja2  jako jedyna siła kierująca Twoim życiem.

Tak pisze na swojej stronie Andrew Manugian, absolwent psychologii z Memphis, który zdecydował się przeanalizować przypadek Shinjiego:

[…] Podobnie jak w każdym przypadku, kwestia diagnozowania Shinjiego pociąga za sobą szereg szarych stref i zawiłości. Shinji wykazuje wiele standardowych kryteriów HIDES3 i wydaje się być niezadowolony i zaniepokojony swoim losem. Jeśli diagnoza może określić, co powoduje jego dyskomfort, możliwe że dałoby się podjąć leczenie w celu poprawy jego nastroju i interakcji z otoczeniem. Jedynym powodem, dla którego byłbym bardzo ostrożny w kwestii diagnozowania Shinjiego jest możliwość, że będzie myślał o sobie jako o porażce, jeśli stwierdzi się jego „nienormalność” — jego samoocena jest tak niska, że każda próba diagnozy może zostać odebrana jako kolejny dowód na jego bezużyteczność. Nie widziałbym dużego ryzyka w wykluczeniu społecznym Shinjiego na skutek diagnozy — już teraz brakuje mu przyjaciół i grup wsparcia, a poziom interakcji utrzymuje na możliwym minimum. […] Shinji wykazuje szereg irracjonalnych zaburzeń poznawczych, takich jak zbytnio uogólnione poczucie bycia niechcianym, mimo, że porzucił go tylko ojciec. […] Oczywistym jest, że doświadcza udręki emocjonalnej i dla mnie to byłby podstawowy powód do diagnozy. […] Shinji prawie nigdy nie jest szczęśliwy, a nawet na poziomie podstawowym emocji. Shinji jest znacznie nieudolny w niemal każdym aspekcie swojego życia oprócz pilotowanie EVA’y. Jego stosunki z ojcem są w najlepszym wypadku dysfunkcjonalne, a jego interakcje z rówieśnikami cechuje skrajne zdenerwowanie i unikanie przywiązań; nie jest on w w stanie zbudować z nikim relacji, stale ich odpychając.
[…]
Diagnoza [w systemie DSM-IV4 — przyp. ikari]:
Oś 1 — zaburzenia kliniczne — cyklotymiczne zaburzenie osobowości5
Oś 2 — zaburzenia osobowości, zaburzenia rozwojowe — osobowość unikająca6
Oś 3 — stany ogólnomedyczne — brak
Oś 4 — problemy psychospołeczne i środowiskowe — problemy z interakcją społeczną
Oś 5 — poziom przystosowania = 70 (funkcjonujący, lecz nieszczęśliwy i nerwowy)

Zaznaczam otwarcie, że zacytowałem przede wszystkim fragmenty opisujące problemy i diagnozę, a oryginalny tekst zawiera także wiele kontrargumentów i „okoliczności łagodzących”, mogących tłumaczyć stan Shinjiego (w telegraficznym skrócie: okres dorastania, jego matka zmarła, a następnie ojciec go porzucił, teraz zaś nagle każe mu pilotować potężną jednostkę bojową i ratować świat).

Najczęściej kojarzone z Shinjim jest zdanie „I mustn’t run away” (nie mogę teraz uciec) połączone z neurotycznym tikiem zaciskania pięści. Bo uciekanie z trudnych sytuacji to standardowa reakcja Shinjiego. I moja. Ludzie znający mnie od lat doskonale wiedzą, że im bardziej postawi się mnie pod ścianą decyzji, tym bardziej ucieknę i zrezygnuję. Niezdolność do podejmowania szybkich decyzji i bardzo złe znoszenie zmian (w efekcie: uciekanie od trudności) to też podobno cechy osób z ZA. I’m just sayin’.

To zabawne jak po około 12 latach od poznania tej historii, o której wiedziałem tylko, że główny bohater ma nazwisko identyczne z moim nickiem, odkrywam tak wiele podobieństw do tego bohatera. Osobowość unikająca + osobowość zależna = ikari w skrócie. Bez tiku nerwowego (albo o tym nie wiem), bez — niestety — (skutecznego) powtarzania sobie „nie mogę uciec”. Przyciśnięty do ściany, uciekam.

9970_e63d_390

Potrzebuję odpocząć i zrozumieć siebie.

 


  1. Twórca serialu, Hideaki Anno, przed stworzeniem Neon Genesis Evangelion przez długi czas cierpiał na depresję. Wiele wątków serialu opartych jest na jego własnych doświadczeniach związanych z radzeniem sobie z depresją i na teorii psychoanalitycznej, z którą miał styczność podczas psychoterapii. W rezultacie postaci w anime doświadczają problemów ze zdrowiem psychicznym, a w szczególności depresją, traumą oraz zaburzeniami lękowymi.
    Wikipedia: Neon Genesis Evangelion

    []

  2. słusznie lub nie []
  3. Kryteria HIDES (J. Hansell & L. Damour, 2005):

    • H – (help seeking) Poszukiwanie pomocy
    • I – (irrationality/dangerousness) Irracjonalność zachowania
    • D – (deviance) Dewiacja
    • E – (emotional distress) zaburzenia empocjonalne
    • S – (significant impairment) Znaczne ograniczenia/zaburzenia/upośledzenie

    []

  4. http://pl.wikipedia.org/wiki/DSM-IV []
  5. naprzemienne okresy złego nastroju i optymizmu, defetystyczne podejście do życia w okresach zmian nastroju od podwyższonego do depresyjnego, poczucie braku energii. []
  6. http://pl.wikipedia.org/wiki/Osobowo%C5%9B%C4%87_unikaj%C4%85ca []

Podobne wpisy:

Zostaw komentarz

Proszę być grzecznym i mówić na temat :). Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

XHTML: Możesz używać następujących tagów XHTML:
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>